بررسی تأثیر ناب‌سازی زنجیره تأمین بر عملکرد کسب و کار(مطالعه موردی: شرکت نفت فلات قاره ایران)

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه شهید بهشتی

2 دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی صنایع مؤسسه آموزش عالی ایوانکی

چکیده

هدف اصلی پژوهش حاضر، بررسی تأثیر ناب‌سازی زنجیره تأمین بر عملکرد کسب و کار در شرکت نفت فلات قاره‌ ایران می‌باشد. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی- پیمایشی است. برای انجام این پژوهش یک نمونه‌ی 205 نفره، متناسب با تعداد مدیران و کارشناسان شرکت نفت فلات قاره ایران و با استفاده از جدول مورگان، به روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب شده است. به منظور جمع‌آوری داده‌های پژوهش از دو پرسشنامه‌ی ناب‌سازی زنجیره تأمین و عملکرد کسب و کار استفاده شد، که طی بررسی همه‌ی مدل‌های موجود (به صورت جامع) و با توجه به ماهیت و شرایط خاصِ شرکت مورد مطالعه (به صورت بومی) ساخته شدند. این داده‌ها با نرم‌افزارSPSS نسخه‌ی 22 در دو بخش آمار توصیفی و استنباطی تحلیل شده‌اند. برای تعیین اعتبار (روایی) پرسشنامه از روایی محتوایی و روایی سازه (تحلیل عاملی اکتشافی) و برای تعیین میزان قابلیت اطمینان (پایایی) پرسشنامه از ضریب آلفای کرونباخ استفاده شده است، به این صورت که در روایی محتوا از شاخص CVI و تعداد بیست نفر از متخصصین در حوزه‌ی مدیریت و آشنا به موضوع پژوهش استفاده شد. مقدار ضریبCVI برای پرسشنامه‌ی ناب‌سازی 0.643 و برای پرسشنامه‌ی عملکرد کسب و کار 0.717 به دست آمد که بیانگر روایی مناسب هر دو پرسشنامه است. در تحلیل عاملی (روایی سازه) از روش چرخش واریماکس و تحلیل مؤلفه‌های اصلی استفاده شد. نتایج، وجود پنج مؤلفه‌ی ناب‌سازی زنجیره تأمین (ساختار سازمانی، منابع انسانی، مدیریت عملیات، کاهش زمان، کاهش اتلاف‌ها) و پنج مؤلفه‌ی عملکرد کسب و کار (کاهش هزینه، کیفیت، انعطاف‌پذیری، رضایت مشتریان، دستیابی به اهداف و برنامه‌های شرکت) را در پرسشنامه‌ها تأیید کرد. در نهایت، ضریب آلفای کرونباخ با مقادیر 0.934 و 0.942 به ترتیب برای پرسشنامه‌ی ناب‌سازی و عملکرد کسب و کار، پایایی هر دو پرسشنامه را تأیید کرد. نتایج بررسی دو پرسشنامه نشان داد که سطح ناب‌سازی زنجیره تأمین در شرکت نفت فلات قاره ایران از مقدار تعیین شده پایین‌تر و وضعیت همه‌ی مؤلفه‌های ناب‌سازی کمتر از متوسط و نسبتاً نا‌مطلوب است؛ و سطح عملکرد کسب و کار برای دو مؤلفه‌ی کاهش هزینه و دستیابی به اهداف و برنامه‌های شرکت در وضعیت کمتر از متوسط و نسبتاً نامطلوب قرار دارد و وضعیت مؤلفه‌های کیفیت، انعطاف‌پذیری و رضایت مشتریان کمی بالاتر از متوسط و نسبتاً مناسب می‌باشد. از آزمون فریدمن برای شناسایی اولویت و اهمیت مؤلفه‌های ناب‌سازی زنجیره تأمین و مؤلفه‌های عملکرد کسب و کار در این شرکت استفاده شد. همچنین ضریب همبستگی پیرسون نشان داد ارتباط معناداری بین ناب‌سازی زنجیره تأمین و عملکرد کسب و کار وجود دارد و این رابطه از نوع خطی است. برای ساخت مدل پیش‌بینی خطی مذکور از رگرسیون چند‌گانه استفاده شد. نتایج حاصل از تحلیل رگرسیون نشان داد که مؤلفه‌ی کاهش اتلاف‌ها از ناب‌سازی زنجیره تأمین بیشترین تأثیر را بر بهبود عملکرد کسب و کار دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Evaluation of the effect of supply chain purification on trade performance (case study: Iran Falat-e-Ghareh Oil Co.)

نویسندگان [English]

  • Mohammad Khodabakhshi 1
  • Fataneh Solhdoust 2
چکیده [English]

The main objective of this paper is to evaluate the effect of supply chain purification on trade performance in Iran Falat-e-Ghareh oil company. This research is practical, due to the objective, and descriptive-survey, due to the method. A sample of 205 experts and managers from the company has been selected by using Morgan’s table and simple accidental sampling method. Two supply chain purification and trade performance questionnaires have been adopted based on the company’s special condition, and used for collecting the required information. The data have been analyzed within SPSS 22st version for two descriptive and elicitation segments. In order to assure the validity and reliability of the questionnaires, content and construction smoothness, and Chronbach’s alpha factor have been considered respectively. The CVI index and 20 experts in managerial section familiar with the topic have been considered to smoothness content. The CVI index has been calculated as 0.643 and 0.717 respectively for purification and trade performance questionnaires. For structure smoothness analysis, the Varymax rotation has been applied. Results confirmed the five parameters of organizational structure, human resources, operation management, time saving, and losses reduction for supply chain purification; and cost reduction, quality, flexibility, customers consent, and objectives accessibility for trade performance. Finally, the Chronbach’s alpha factor of 0.934 and 0.942 verified the steadiness of the purification and trade performance questionnaires respectively. It has been observed that:
1- Supply chain purification level for almost all parameters in this company are below the average and not favorable.
2- Trade performance level for costs reduction and objective accessibility is improportional and below the average.
3- Quality, flexibility, and customers consent are almost at average level and partially favorable.
Fridman’s test has been used to identify the priority and importance of purification and trade performance parameters. Moreover, Pierson’s association factor showed that there is a meaningful linear relationship between supply chain purification and trade performance. Multi objective regression method has been used to build the prediction model. Results of regression showed that the losses reduction parameter of supply chain has the most impact on trade performance modification.

کلیدواژه‌ها [English]

  • purification
  • trade performance
  • Supply Chain