بررسی و تحلیل تأثیر مدیریت زنجیره تأمین سبز بر عملکرد شرکت‌های هواپیمایی با نقش میانجی مدیریت ارتباط با مشتری

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اداری، دانشگاه سمنان

2 دانشیار، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اداری، دانشگاه سمنان

3 استادیار، دانشکده علوم و مهندسی دفاعی، دانشگاه افسری و تربیت پاسداری امام حسین(ع)، تهران

چکیده

زمینه و هدف: سازمان‌ها ازیک‌طرف باید به سوددهی و مزیت رقابتی، از طرف دیگر به از بین بردن یا به حداقل رساندن ضایعات (انرژی، تولید گازهای گلخانه‌ای، شیمیایی/ خطرناک، مواد زائد جامد) توجه می‌کردند. اینجا بود که ایده زنجیره تأمین سبز مطرح شد و خیلی زود نظر همگان را به خود جلب کرد. مدیریت زنجیره تأمین سبز تأثیر شایان توجهی بر محیط‌زیست دارد که اساس آن بر یکپارچگی مدیریت محیط‌زیست و مدیریت زنجیره تأمین برای کنترل آثار زیست‌محیطی در چرخه عمر محصول به‌وسیله تسهیم اطلاعات و هماهنگی و همکاری تمام زنجیره تأمین است. هدف از این پژوهش بررسی تأثیر مدیریت زنجیره تأمین سبز بر عملکرد شرکت‌های هواپیمایی با نقش میانجی مدیریت ارتباط با مشتری است.
روش: این تحقیق ازنظر هدف کاربردی و ازنظر روش گردآوری داده‌ها توصیفی و از شاخه علی- مقایسه‌ای و مبتنی بر تحلیل معادلات ساختاری است. جامعه آماری پژوهش، مدیران شرکت‌های هواپیمایی می‌باشند که از این تعداد با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی ساده و بر اساس فرمول کوکران 125 نفر به‌عنوان نمونه تحقیق در نظر گرفته شده است.
یافته‌ها: ابزار مورد استفاده پرسشنامه است که پایایی هرکدام از متغیرهای آن بالای 0.7 محاسبه شد و روایی آن نیز با روش محتوایی و سازه مورد تائید خبرگان موضوع قرار گرفت. در تحقیق حاضر به‌منظور تجزیه‌وتحلیل داده‌های حاصله از روش‌های تحلیل استنباطی استفاده شده است.
نتیجه‌گیری: نتایج تحقیق نشان داد که مدیریت زنجیره تأمین سبز بر عملکرد سازمانی تأثیر مثبت و معناداری دارد. نقش میانجی مدیریت ارتباط با مشتری نیز با استفاده از آزمون سوبل تائید گردید.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigating and Analysis the Effect of Green Supply Chain Management on the Performance of Airlines with the Mediating Role of Customer Relationship Management

نویسندگان [English]

  • Davood Feiz 1
  • Azim Zarei 2
  • Farshid Farokhizadeh 3
1 Full Professor, Faculty of Economics, Management and Administrative Sciences, Semnan University
2 Associate Professor, Faculty of Economics, Management and Administrative Sciences, Semnan University
3 Assistant Professor, Faculty of Science & Defense Engineering, Officer and Guard Training Imam Hussein University, Tehran
چکیده [English]

Background and Purpose: Today's world is affected by issues such as global warming, various types of pollution, increasing greenhouse gas emissions, and causes these issues to increase normally, if not accepted by another human species. Therefore, environmental protection and related strategies soon became a priority of programs as an important organizational innovation. Organizations, on the one hand, had to focus on profitability and competitive advantage, on the other hand, eliminate or minimize waste (energy, greenhouse gas emissions, chemical / hazardous, solid waste). It was here that the idea of a green supply chain came up and soon caught everyone's eye. Green supply chain management is based on both integrating the supply chain management and environment management, controls the environmental effects of products in their life cycle via sharing the information and coordination. The purpose of this study is to investigate the effect of green supply chain management on the performance of airlines with the mediating role of customer relationship management.
Methods: This research is applied in terms of purpose and descriptive in terms of data collection method and is a causal-comparative branch based on structural equation analysis. The statistical population of the study is the managers of airlines, of which 125 people have been considered as a research sample using a simple random sampling method based on Cochran's formula.
Findings: The instrument used is a questionnaire in which the reliability of each of its variables was calculated above 0.7 and its validity was confirmed by the content and structure method. In the present study, in order to analyze the obtained data, inferential analysis methods have been used.
Conclusion: The results showed that green supply chain management has a positive and significant effect on organizational performance. The mediating role of customer relationship management was also confirmed using the Sobel test.

کلیدواژه‌ها [English]

  • management
  • Green supply chain
  • organizational performance
آهنی، الهام (1395)، بررسی و ارزیابی تأثیرات عوامل کلیدی موفقیت مدیریت زنجیره تأمین سبز بر اقدامات سبز و نتایج عملکردی پایدار مطالعه موردی: شرکت خودروسازی سایپا، پنجمین همایش بین‌المللی صنعت خودرو ایران.
الفت، لعیا؛ خاتمی فیروزآبادی، علی؛ خدا وردی، روح‌الله (1390)، مقتضیات تحقق مدیریت زنجیره تأمین سبز در صنعت خودروسازی ایران، فصلنامه علوم مدیریت ایران، شماره 21.
باورصاد، بلقیس؛ زمان، احمد (1395)، تأثیر مدیریت زنجیره تأمین سبز بر عملکرد شرکت (موردمطالعه: شرکت بهره‌برداری نفت و گاز مسجدسلیمان)،اولین همایش ملی پایداری کسب‌وکار (محیط‌زیست، جامعه و اقتصاد پایدار)، اهواز، ایران.
بهرامی، اعظم؛ احمدی، غلامرضا؛ سعادتمند، زهره و عباسی، زهره (1392)، بررسی شاخص‌های ارزشیابی عملکرد مدیران شهر اصفهان از دیدگاه مدیران و معلمان، فصلنامه رهیافتی نو در مدیریت آموزشی، شماره 4، دوره 4.
حسینی، سمیه؛ کرانی، احسان (1397)، بررسی تأثیر تولید به هنگام بر توانایی زنجیره تأمین و عملکرد سازمان مطالعه موردی شرکت نیک‌محضر اسپادانا در اصفهان، اولین کنفرانس ملی مطالعات نوین مدیریت در ایران.
خدابخشی، محمد؛ ناصری، سپیده؛ دهقان، فریبا (1393)، بررسی مؤلفه‌های زنجیره تأمین سبز در مؤسسات صنعتی، نشریه علمی اندیشه آماد، (49) 13.
رجبی فرجاد، حاجیه؛ مطیعیان نجار، مجید (1397)، تأثیر مدیریت دانش بر عملکرد سازمانی باملاحظه نقش میانجی اقدامات راهبردی مدیریت منابع انسانی، فصلنامه پژوهش‌های مدیریت منابع انسانی دانشگاه جامع امام حسین (ع)، (3)10.
غلامی، سودابه؛ ناظری، علی (1397)، مدیریت زنجیره تأمین سبز و عملکرد سازمان؛ نقش تعدیل گر گواهی‌نامه ایزو، فصلنامه علمی- ترویجی مدیریت استاندارد و کیفیت، سال هشتم، (1) 27.
فرخی زاده، فرشید؛ فرخی زاده، حمید (1399)، بررسی و رتبه‌بندی عوامل مؤثر بر مدیریت زنجیره تأمین سبز در صنعت پتروشیمی با رویکرد دیمتل (موردمطالعه پتروشیمی لرستان)، نشریه علمی رشد فناوری، (62) 16.
محمودی میمند، محمد؛ نوروزی، رضا؛ عزیزی، ایمان (1398)، نقش حاکمیت رابطه‌ای مشتری در ارتباط بین مدیریت زنجیره تأمین سبز و عملکرد محیطی و اقتصادی شرکت (موردمطالعه: شرکت‌های شهرک صنعتی شیراز)، فصلنامه علوم و تکنولوژی محیط‌زیست.
نوری، حمزه؛ نیک نژاد، علی (1395)، رابطه بین مدیریت زنجیره تأمین سبز مشتری محور و عملکرد سازمان، پنجمین کنفرانس بین‌المللی حسابداری و مدیریت و دومین کنفرانس کارآفرینی و نوآوری‌های باز.
 
Abdul Rehman Khan, S., Qianli, D. (2017). Impact of green supply chain management practices on firms’ performance: an empirical study from the perspective of Pakistan. Environ Sci Pollut Res, 24, pp. 6829–16844.
Çankaya, S. Y., Sezen, B. (2018). Effects of green supply chain management practices on sustainability performance. Journal of Manufacturing Technology Management, 30 (1), pp. 98- 121.
Chavez, R., Yu, W., Feng, M., Wiengarten, F. (2016). The Effect of Customer-Centric Green Supply Chain Management on Operational Performance and Customer Satisfaction. Business Strategy and the Environment. 25 (3), pp. 205- 220.
Diab, S. m., AL-Bourini, F. A., Abu-Rumman, A. H. (2015). The Impact of Green Supply Chain Management Practices on Organizational Performance: A Study of Jordanian Food Industries. Journal of Management and Sustainability, 5 (1), pp. 149- 157.
Fang. Ch., Zhang, J. (2018). Performance of Green Supply Chain Management: A Systematic Review and Meta-Analysis. Journal of Cleaner Production, Volume 183, pp. 1064- 1081.
Gil-Gomez, H., Guerola-Navarro, V., Oltra-Badenes, R., Lozano-Quilis, J. A. (2020). Customer Relationship Management: Digital Transformation and Sustainable Business Model Innovation. Journal Economic Research-Ekonomska Istraživanja, 33 (1). pp. 2733- 2750.
Ming-Lang T., Md Shamimul I., Noorliza K., Firdaus A. F., Samina A. (2019). A Literature Review on Green Supply Chain Management. Trends and Future Challenges, Vol 141, February 2019, pp. 145- 162.
Pohludka, M., Štverková, H. (2019). The Best Practice of CRM Implementation for Smalland Medium-Sized Enterprises. Administrative Sciences, 9 (22), pp. 1-17.
Ruba, R. A., Rehman, Z. Q. A., Khaled, M. B. (2019). Impact of the Green Supply Chain Management Practices on Corporate Image of Chemical Industries in Jordan. International Journal of Scientific & Technology Research, 18 (12), pp. 2546- 2554.
Saad, M. and Siddiqui, D. A. (2019). The Impact of Green Supply Chain Management on Firm Performance: A Case of Manufacturing Industry of Karachi. Social Science and Humanities Journal, 3 (4), pp. 105- 993.
Seibel, A. (2018). Explores the Effects of Green Supply Chain Management Practices on Sustainability, survey in Greece. R&D Management, 12(1), pp. 11-99.
Vanalle, R. M., Ganga, G. M. D., Godinho, M., Lucato, F. W. C. (2017). Green Supply Chain management: An Investigation of Pressures, Practices and Performance within the Brazilian Automotive Supply Chain, Journal of Cleaner Production, 151, pp. 250- 259.
Zhou, Q., Yunting F., Seok-Beom Ch. (2017). The Role of Customer Relational Governance in Environmental and Economic Performance Improvement Through Green Supply Chain Management, Journal of Cleaner Production, 155 (2), pp. 46- 53.